Pomoc dla osób usamodzielnianych opuszczających rodzinę zastępczą, rodzinny dom dziecka lub placówkę opiekuńczo-wychowawczą

Osobie opuszczającej, po osiągnięciu pełnoletności, rodzinę zastępczą, rodzinny dom dziecka, placówkę opiekuńczo-wychowawczą lub regionalną placówkę opiekuńczo-terapeutyczną, zwanej dalej „osobą usamodzielnianą”, w przypadku, gdy umieszczenie w pieczy zastępczej nastąpiło na podstawie orzeczenia sądu:

przyznaje się pomoc na:
- kontynuowanie nauki,
- usamodzielnienie,
- zagospodarowanie,
udziela się pomocy w uzyskaniu:
- odpowiednich warunków mieszkaniowych,
- zatrudnienia,
zapewnia się pomoc prawną i psychologiczną.

Przez osobę usamodzielnianą rozumie się również osobę, której pobyt w rodzinnej pieczy zastępczej ustał na skutek śmierci osób tworzących rodzinę zastępczą lub osoby prowadzącej rodzinny dom dziecka, w okresie 6 miesięcy przed osiągnięciem przez osobę usamodzielnianą pełnoletności.

Pomoc na kontynuowanie nauki, na usamodzielnienie oraz na zagospodarowanie jest przyznawana osobie usamodzielnianej, która przebywała w pieczy zastępczej przez okres co najmniej:

3 lat - w przypadku osoby usamodzielnianej opuszczającej rodzinę zastępczą spokrewnioną;

roku - w przypadku osoby usamodzielnianej opuszczającej rodzinę zastępczą niezawodową, rodzinę zastępczą zawodową, rodzinny dom dziecka, placówkę
opiekuńczo-wychowawczą lub regionalną placówkę opiekuńczo-terapeutyczną.

Do okresów pobytu w pieczy zastępczej, o których mowa wyżej, wlicza się również:

okresy pobytu w domu pomocy społecznej dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie, domu dla matek z małoletnimi dziećmi i kobiet w ciąży oraz w schronisku dla nieletnich, zakładzie poprawczym, specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, specjalnym ośrodku wychowawczym, młodzieżowym ośrodku socjoterapii, zapewniającym całodobową opiekę, i młodzieżowym ośrodku wychowawczym, jeżeli orzeczenie sądu o umieszczeniu w pieczy zastępczej nie zostało uchylone;
okres pobytu osoby pełnoletniej w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu dziecka, placówce opiekuńczo-wychowawczej, w której przebywała do 25 roku życia.

W przypadku gdy osoba usamodzielniana:

przebywa w domu pomocy społecznej albo placówce zapewniającej całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym lub przewlekle chorym,
otrzymuje pomoc dla osób usamodzielnianych w rozumieniu przepisów o pomocy społecznej

pomoc, która została wymieniona wyżej, nie przysługuje.

Warunkiem przyznania pomocy, jest również posiadanie zatwierdzonego indywidualnego programu usamodzielnienia opracowanego wspólnie z opiekunem usamodzielnienia, zatwierdzonego przez kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie, określającego w szczególności:

zakres współdziałania osoby usamodzielnianej z opiekunem usamodzielnienia;
sposób uzyskania przez osobę usamodzielnianą wykształcenia lub kwalifikacji zawodowych, pomocy w uzyskaniu odpowiednich warunków mieszkaniowych oraz
w podjęciu przez osobę usamodzielnianą zatrudnienia.

Przyznanie oraz odmowa przyznania pomocy dla osoby usamodzielnianej na kontynuowanie nauki, na usamodzielnienie oraz na zagospodarowanie następuje w drodze decyzji.
W przypadku zmiany przepisów regulujących prawo do pomocy dla osoby usamodzielnianej lub jej wysokość oraz w przypadku zmiany sytuacji osobistej, dochodowej lub majątkowej osoby usamodzielnianej, organ właściwy do wydania decyzji może bez zgody osoby usamodzielnianej zmienić lub uchylić decyzję.

Decyzję można również zmienić lub uchylić w przypadku gdy osoba usamodzielniana marnotrawi przyznane świadczenia.

Przyznania pomocy na kontynuowanie nauki, na usamodzielnienie lub na zagospodarowanie można odmówić w przypadku, gdy:

istnieje uzasadnione przypuszczenie, że pomoc zostanie wykorzystana niezgodnie z celem, na jaki zostanie przyznana;
osoba usamodzielniana przed osiągnięciem pełnoletności opuściła samowolnie pieczę zastępczą;
osoba usamodzielniana porzuciła naukę umożliwiającą jej przygotowanie zawodowe i nie podejmuje zatrudnienia;
stosunek pracy z osobą usamodzielnianą został rozwiązany bez wypowiedzenia z winy pracownika;
osoba usamodzielniana bez uzasadnionej przyczyny uchyla się od podjęcia proponowanego jej zatrudnienia;
osoba usamodzielniana została skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub przestępstwo skarbowe.

Nienależnie pobrane świadczenia pieniężne podlegają zwrotowi, łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, przez osobę, która je pobrała.

Opiekun usamodzielnienia

Osoba usamodzielniana co najmniej rok przed osiągnięciem przez nią pełnoletności wskazuje osobę, która podejmuje się pełnienia funkcji opiekuna usamodzielnienia oraz przedstawia pisemną zgodę tej osoby.

Opiekunem usamodzielnienia może być osoba tworząca rodzinę zastępczą, prowadząca rodzinny dom dziecka, koordynator rodzinnej pieczy zastępczej, pracownik socjalny powiatowego centrum pomocy rodzinie, osoba będąca w placówce opiekuńczo-wychowawczej albo regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej wychowawcą
lub psychologiem, lub inna osoba wskazana przez osobę usamodzielnianą i zaakceptowana przez kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie powiatu właściwego do ponoszenia wydatków na finansowanie pomocy na kontynuowanie nauki i usamodzielnienie.

Do podstawowych zadań opiekuna usamodzielnienia wynikających z ustawy należy:

zaznajomienie się z dokumentacją i drogą życiową osoby usamodzielnianej;
opracowanie wspólnie z osobą usamodzielnianą indywidualnego programu usamodzielnienia;
współpraca z rodziną osoby usamodzielnianej oraz ze środowiskiem lokalnym zwłaszcza ze szkołą oraz gminą;
ocena realizacji indywidualnego programu usamodzielnienia.

Pliki do pobrania:

Wskazanie opiekuna usamodzielnienia Szczegóły pliku
Nazwa: Wskazanie opiekun usamodzielnienia oraz zgoda na pełnienie tej funkcji - 2025.pdf
Opis: Wskazanie opiekun usamodzielnienia oraz zgoda na pełnienie tej funkcji
Utworzono: 2025-06-12 10:08:37
Data dodania: 2025-06-12 10:04:06
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.08 MB
Rozszerzenie pliku: pdf
Zmiana opiekuna usamodzielnienia Szczegóły pliku
Nazwa: Zmiana opiekuna usamodzielnienia - 2025.pdf
Opis: Druk dotyczy zmiany opiekuna usamodzielnienia
Utworzono: 2025-06-12 10:09:59
Data dodania: 2025-06-12 10:04:06
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.08 MB
Rozszerzenie pliku: pdf

Indywidualny program usamodzielnienia

Indywidualny program usamodzielnienia jest opracowywany przez osobę usamodzielnianą wspólnie z opiekunem usamodzielnienia co najmniej na miesiąc przed osiągnięciem przez osobę usamodzielnianą pełnoletności, a następnie jest zatwierdzany przez kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie powiatu właściwego do ponoszenia wydatków na finansowanie pomocy na kontynuowanie nauki
i usamodzielnienie.

W szczególnie uzasadnionych przypadkach pomoc na kontynuowanie nauki i na usamodzielnienie może być przyznana osobie usamodzielnianej, której indywidualny program usamodzielnienia został zatwierdzony po terminie, o którym mowa powyżej.

Kierownik powiatowego centrum pomocy rodzinie powiatu właściwego do ponoszenia wydatków na finansowanie pomocy na kontynuowanie nauki i usamodzielnienie informuje powiat właściwy ze względu na planowane miejsce osiedlenia się osoby usamodzielnianej o zamiarze osiedlenia się tej osoby w miejscowości wskazanej w indywidualnym programie usamodzielnienia oraz przesyła mu kopię tego programu i informacje o opiekunie usamodzielnienia.

Zmiany w indywidualnym programie usamodzielnienia może dokonać osoba usamodzielniana wspólnie z opiekunem usamodzielnienia w przypadku zmiany sytuacji życiowej tej osoby. Zmiany programu wymagają zatwierdzenia przez kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie powiatu właściwego do ponoszenia wydatków na finansowanie pomocy na kontynuowanie nauki i usamodzielnienie.

Po zakończeniu realizacji indywidualnego programu usamodzielnienia osoba usamodzielniana wraz z opiekunem usamodzielnienia i kierownikiem powiatowego centrum pomocy rodzinie powiatu właściwego do ponoszenia wydatków na finansowanie pomocy na kontynuowanie nauki i usamodzielnienie dokonują oceny końcowej procesu usamodzielnienia.

Pliki do pobrania:

Indywidualny Program Usamodzielnienia Szczegóły pliku
Nazwa: Indywidualny Program Usamodzielnienia - 2025.pdf
Opis: Indywidualny Program Usamodzielnienia dla podopiecznych pieczy zastępczej
Utworzono: 2025-06-12 10:27:29
Data dodania: 2025-06-12 10:04:03
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.27 MB
Rozszerzenie pliku: pdf
Informacja dla osoby usamodzielnianej Szczegóły pliku
Nazwa: Informacja dla osoby usamodzielnianej - 2025.pdf
Opis: Informacja dla osoby usamodzielnianej z pieczy zastępczej
Utworzono: 2025-06-12 10:12:41
Data dodania: 2025-06-12 10:04:04
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.10 MB
Rozszerzenie pliku: pdf
Zmiany do Indywidualnego Programu Usamodzielnienia Szczegóły pliku
Nazwa: Zminany do Programu Usamodzielnienia - 2025.pdf
Opis: Druk zmian do Programu Usamodzielnienia
Utworzono: 2025-06-12 10:04:48
Data dodania: 2025-06-12 10:04:07
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.07 MB
Rozszerzenie pliku: pdf
Ocena końcowa procesu usamodzielnienia Szczegóły pliku
Nazwa: Ocena końcowa Procesu Usamodzielnienia - 2025.pdf
Opis: Ocena końcowa Procesu Usamodzielnienia
Utworzono: 2025-06-12 10:12:09
Data dodania: 2025-06-12 10:04:04
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.08 MB
Rozszerzenie pliku: pdf

Świadczenia na kontynuowanie nauki, usamodzielnienie i zagospodarowanie

Pomoc, jest przyznawana (kontynuowanie nauki, usamodzielnienie, zagospodarowanie) lub udzielana (odpowiednich warunków mieszkaniowych, zatrudnienia) na wniosek osoby usamodzielnianej.

Osoby usamodzielniane są obowiązane niezwłocznie poinformować organ, który przyznał pomoc, o każdej zmianie ich sytuacji osobistej, dochodowej
i majątkowej, która ma wpływ na prawo do tych świadczeń.

Wniosek o przyznanie pomocy na kontynuowanie nauki i pomocy na usamodzielnienie osoba usamodzielniana składa w powiecie właściwym do ponoszenia wydatków na finansowanie pomocy na kontynuowanie nauki i usamodzielnienie za pośrednictwem kierownika powiatowego centrum pomocy rodzinie powiatu właściwego ze względu na miejsce pobytu osoby usamodzielnianej.

Wniosek o przyznanie pomocy na zagospodarowanie oraz o udzielenie pomocy w uzyskaniu odpowiednich warunków mieszkaniowych lub w uzyskaniu zatrudnienia składa się w powiecie właściwym ze względu na miejsce osiedlenia się osoby usamodzielnianej.

W przypadku cudzoziemców wniosek składa się w powiecie właściwym ze względu na miejsce pobytu osoby usamodzielnianej.

Pomoc na kontynuowanie nauki przyznaje się osobie usamodzielnianej, jeżeli kontynuuje naukę:

w szkole;
w zakładzie kształcenia nauczycieli;
w uczelni;
na kursach, jeśli ich ukończenie jest zgodne z indywidualnym programem usamodzielnienia;
u pracodawcy w celu przygotowania zawodowego.

Wysokość pomocy, o której mowa wyżej, wynosi nie mniej niż 759,00 złotych miesięcznie.

Pomoc tą przyznaje się na czas nauki, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez osobę usamodzielnianą 25 roku życia i przysługuje w czasie trwania odpowiednio roku szkolnego, roku akademickiego, kursu albo przygotowania zawodowego.

W przypadku gdy po ukończeniu:

nauki w szkole ponadgimnazjalnej lub ponadpodstawowej osoba usamodzielniana została przyjęta w tym samym roku kalendarzowym na studia wyższe lub do zakładu kształcenia nauczycieli,
studiów pierwszego stopnia osoba usamodzielniana zostaje przyjęta w tym samym roku kalendarzowym na studia drugiego stopnia.

pomoc, która została powyżej, przysługuje także za wrzesień.

W przypadku gdy uprawnienie do pomocy na kontynuowanie nauki nie obejmuje pełnego miesiąca kalendarzowego, pomoc przyznaje się w wysokości proporcjonalnej do liczby dni
w danym miesiącu kalendarzowym, w których przysługuje pomoc.

Pomoc na kontynuowanie nauki nie przysługuje w przypadku, gdy osoba usamodzielniana:

kontynuuje naukę w szkole ponadgimnazjalnej, szkole ponadpodstawowej lub uczelni, która zapewnia nieodpłatną naukę i nieodpłatne pełne utrzymanie;
bez uzasadnionych powodów zmieniła trzykrotnie, na tym samym poziomie kształcenia, szkołę, zakład kształcenia nauczycieli lub uczelnię, kurs lub przygotowanie do wykonywania zawodu;
została umieszczona w zakładzie karnym.

Pomoc na kontynuowanie nauki można zawiesić w przypadku, gdy:

w trakcie kształcenia w zakładzie kształcenia nauczycieli lub w uczelni osoba usamodzielniana przebywa na urlopie od zajęć;
osoba usamodzielniana nie realizuje indywidualnego programu usamodzielnienia.

Zawieszenie pomocy na kontynuowanie nauki następuje z urzędu lub na wniosek osoby usamodzielnianej, w drodze decyzji.

Plik do pobrania:

Wniosek o przyznanie pomocy na kontynuowanie nauki Szczegóły pliku
Nazwa: Wniosek o przyznanie pomocy na kontynuowanie nauki - 2025.pdf
Opis: Wniosek o przyznanie pomocy na kontynuowanie nauki dla podopiecznych pieczy zastępczej
Utworzono: 2025-06-12 10:13:29
Data dodania: 2025-06-12 10:04:05
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.13 MB
Rozszerzenie pliku: pdf

Pomoc na usamodzielnienie może zostać wypłacona, w zależności od ustaleń indywidualnego programu usamodzielniania, jednorazowo lub w ratach, nie później jednak niż do ukończenia przez osobę usamodzielnianą 26 roku życia.

W przypadku gdy osoba usamodzielniana otrzymuje pomoc na kontynuowanie nauki, pomoc na usamodzielnienie jest wypłacana po zakończeniu pobierania pomocy na kontynuowanie nauki. W uzasadnionych przypadkach pomoc na usamodzielnienie może zostać wypłacona w trakcie wypłacania pomocy na kontynuowanie nauki.

Wysokość pomocy na usamodzielnienie wynosi:

w przypadku osoby usamodzielnianej opuszczającej rodzinę zastępczą spokrewnioną - nie mniej niż 4 486,00 złotych, jeżeli przebywała w pieczy zastępczej przez okres co najmniej 3 lat;
w przypadku osoby usamodzielnianej opuszczającej rodzinę zastępczą niezawodową, rodzinę zastępczą zawodową, rodzinny dom dziecka, placówkę opiekuńczo-wychowawczą lub regionalna placówkę opiekuńczo-terapeutyczną:

nie mniej niż 9 991,00 złotych - jeżeli przebywała w pieczy zastępczej przez okres powyżej 3 lat,
nie mniej niż 4 998,00 złotych - jeżeli przebywała w pieczy zastępczej przez okres od 2 do 3 lat,
nie mniej niż 2 500,00 złotych - jeżeli przebywała w pieczy zastępczej przez okres poniżej 2 lat, nie krócej jednak niż przez okres roku.

Plik do pobrania:

Wniosek o przyznanie pomocy na usamodzielnienie Szczegóły pliku
Nazwa: Wniosek o przyznanie pomocy na usamodzielnienie - 2025.pdf
Opis: Wniosek o przyznanie pomocy na usamodzielnienie dla podopiecznych pieczy zastępczej
Utworzono: 2025-06-12 10:14:04
Data dodania: 2025-06-12 10:04:05
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.10 MB
Rozszerzenie pliku: pdf

Pomoc na zagospodarowanie jest wypłacana jednorazowo, nie później niż do ukończenia przez osobę usamodzielnianą 26 roku życia, w wysokości nie niższej niż
2 272,00 złotych, a w przypadku osoby legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności w wysokości nie niższej niż 4 542,00 złotych.

Pomoc na zagospodarowanie może być przyznana w formie rzeczowej.

Plik do pobrania:

Wniosek o przyznanie pomocy na zagospodarowanie Szczegóły pliku
Nazwa: Wniosek o przyznanie pomocy na zagospodarowanie - 2025.pdf
Opis: Wniosek o przyznanie pomocy na zagospodarowanie dla podopiecznych pieczy zastępczej
Utworzono: 2025-06-12 10:08:11
Data dodania: 2025-06-12 10:04:06
Autor pliku: Jarosław Nowak
Wprowadził/a: Nowak Jarosław
Rozmiar pliku: 0.15 MB
Rozszerzenie pliku: pdf

Pomoc w uzyskaniu odpowiednich warunków mieszkaniowych

W celu realizacji tego zadana na terenie powiatu sztumskiego zostało utworzone mieszkanie treningowe w Dzierzgoniu.

Mieszkanie treningowe funkcjonuje na podstawie:

ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej
ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej
rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 30 października 2023r. w sprawie mieszkań treningowych i wspomaganych

Pobyt w mieszkaniu treningowym stanowi formę pomocy społecznej mającą na celu przygotowanie osób w nim przebywających do prowadzenia samodzielnego funkcjonowania oraz integracji ze społecznością lokalną.

Mieszkańcem w/w mieszkania znajdującego się pod następującym adresem: os. Wł. Jagiełły 5C/15, 82-440 Dzierzgoń, jest osoba usamodzielniana w wieku od 18 do 25 roku życia, osiedlającą się w powiecie sztumskim, opuszczającą rodzinną lub instytucjonalną pieczę zastępczą.

Mieszkanie treningowe zostało utworzone w celu realizacji zadań własnych powiatu z zakresu pomocy społecznej, w tym między innymi:

zabezpieczenia okresowo schronienia osobom usamodzielnianym z rodzin zastępczych, rodzinnych domów dziecka, bądź placówek opiekuńczo-wychowawczych,
umożliwienia realizację pracy socjalnej i programów usamodzielnienia dla osób usamodzielnianych z rodzin zastępczych, rodzinnych domów dziecka, bądź placówek opiekuńczo-wychowawczych,
ułatwienia praktycznej realizacji indywidualnych programów usamodzielnienia z zakresu umiejętności społecznych.

W mieszkaniu treningowym zapewnia się:

usługi bytowe w postaci miejsca całodobowego pobytu;
pracę socjalną, o której mowa w art. 6 pkt 12 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej,
poradnictwo specjalistyczne, w tym psychologiczne i prawne.

Pobyt w mieszkaniu powinien w szczególności:

umożliwiać przygotowanie się użytkowników do pełnej samodzielności m. im. poprzez doskonalenie umiejętności prowadzenia samodzielnie gospodarstwa domowego, radzenia sobie z problemami codziennego życia, rozporządzania posiadanymi środkami finansowymi,
stwarzać możliwości samodzielnego rozwiązywania trudności życiowych, emocjonalnych, rodzinnych, przy odpowiednim wsparciu specjalistów,
umożliwiać rozwijanie i utrwalanie poczucia odpowiedzialności za własne życie,
uczyć ponoszenia konsekwencji własnych decyzji i działań,
zostać wykorzystany przez użytkowników na rzecz ustabilizowania swojej sytuacji życiowej, w tym mieszkaniowej.

W mieszkaniu treningowym zapewnia się usługi polegające na nauce, rozwijaniu lub utrwalaniu umiejętności w zakresie:

samoobsługi,
zaspokajania codziennych potrzeb życiowych,
efektywnego zarządzania czasem,
prowadzenia gospodarstwa domowego,
załatwiania spraw urzędowych,
utrzymywania więzi rodzinnych,
uczestniczenia w życiu społeczności lokalnej,
poszukiwania pracy.

Wsparcie świadczone w mieszkaniu treningowym nie stanowi zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych osób lub rodzin.

Szczegółowe informacje na temat funkcjonowania mieszkania treningowego w Dzierzgoniu oraz obowiązujące druki, w szczegóności wniosek znajdują się w podanym niżej linku.

Wzory dokumentów dot. mieszkania treningowego, w tym wniosek oraz Regulamin znajdują się na następującej stronie: druki do pobrania